Aantoonbaar verantwoorde zzp-inzet in de zorg

Context, juridische status en voorbehoud

De inzet van zelfstandigen in de zorg wordt beoordeeld aan de hand van vaste beoordelingspunten. Deze zijn gebaseerd op geldende wetgeving, rechtspraak (zoals de Deliveroo- en Uber-arresten) en het wetsvoorstel Wet VBAR (Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden).

Op 30 januari 2026 heeft het kabinet een nieuwe koers aangekondigd rondom zzp-wetgeving. De Wet VBAR is nog niet aangenomen en ligt ter behandeling bij de Tweede Kamer. Onderdelen kunnen worden aangepast, gefaseerd ingevoerd of op termijn vervangen door aanvullende wetgeving, zoals een Zelfstandigenwet.

Belangrijk voorbehoud

De werkwijze van SamenOntzorgen is ingericht op basis van de huidige wet- en regelgeving, jurisprudentie en beleidskaders. Omdat wetgeving in beweging is, geldt onze aanpak onder voorbehoud van toekomstige wetswijzigingen. SamenOntzorgen volgt deze ontwikkelingen actief en past haar werkwijze aan waar nodig, zodat zorginstellingen en zelfstandigen ook in de toekomst aantoonbaar verantwoord kunnen blijven samenwerken.

Totdat nieuwe wetgeving definitief is, wordt gekeken naar:

• de feitelijke uitvoering van de samenwerking;
• de mate van zelfstandigheid in de praktijk;
• de aantoonbare regie en verantwoordelijkheid van de organisatie.

De beoordelingspunten en hoe SamenOntzorgen deze organiseert

1. Afspraken over de opdracht (afbakening en resultaat)

Beoordelingspunt
Werkzaamheden moeten zijn vastgelegd als een opdracht, met duidelijke inhoud, looptijd en voorwaarden.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Opdrachten zijn afgebakend in tijd en scope.
• Bij langdurige inzet wordt gewerkt met roulatie van zelfstandigen.
• Afspraken worden vastgelegd en periodiek herijkt.
  
  

2. Werken met eigen middelen, verzekeringen en professionele verantwoordelijkheid

Beoordelingspunt
De zelfstandige werkt als zelfstandig professional en ondernemer, met eigen middelen, eigen risico’s en eigen verantwoordelijkheid.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Eigen beroeps- en/of bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering op naam van de zelfstandige.
• Aansluiting bij een eigen klachtenregeling of externe klachtencommissie (Wkkgz).
• BIG-registratie, VOG en kwaliteitsregistraties worden door de zelfstandige zelf onderhouden.
• Scholing en herregistratie vallen onder verantwoordelijkheid van de zelfstandige.
• Eigen administratie, facturatie en fiscale verplichtingen.

Rol SamenOntzorgen
Bewaakt en registreert deze gegevens binnen de samenwerking. Zorginstellingen ontvangen periodiek overzicht van:

• geldige registraties;
• verzekeringen;
• klachtenregeling.

Dit ondersteunt de verantwoordingsplicht van de zorginstelling, zonder werkgeversverantwoordelijkheid over te nemen.

3. Werken voor meerdere opdrachtgevers en geen economische afhankelijkheid

Beoordelingspunt
De zelfstandige mag niet economisch afhankelijk zijn van één opdrachtgever.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Inzet voor meerdere opdrachtgevers.
• Software bewaakt duur en omvang van inzet per organisatie.
• Structurele of langdurige inzet wordt gesignaleerd.
• Indien nodig wordt inzet aangepast of begrensd.
• Inzet per organisatie wordt inzichtelijk vastgelegd.
  
  

4. Geen gezagsverhouding over de uitvoering, wél bewuste inrichting en toezicht

Beoordelingspunt
De opdrachtgever bepaalt het resultaat, niet de wijze van uitvoering. Tegelijk moet vaststaan dat de juiste persoon bevoegd wordt ingezet.

Hoe SamenOntzorgen en zorginstellingen dit organiseren

• Geen hiërarchische aansturing, functionerings- of beoordelingsgesprekken.
• Zelfstandigen bepalen zelfstandig hun werkwijze.
• Bij de start van een opdracht ligt bij de zorginstelling de verantwoordelijkheid om vast te stellen dat de juiste persoon wordt ingezet.
• Diploma’s en vereiste bevoegdheden worden vooraf geverifieerd.

SamenOntzorgen ondersteunt door:

• audits op de feitelijke samenwerking;
• training van personeel in correct samenwerken met zzp’ers;
• bewustwording rond het voorkomen van onbedoelde gezagsverhoudingen.

Doel: preventie van gezag, niet aansturing.

5. Zelf bepalen van werktijden en beschikbaarheid

Beoordelingspunt
Zelfstandigen bepalen grotendeels zelf wanneer zij werken.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Zelfstandigen geven zelf hun beschikbaarheid op.
• Geen vaste roosters of verplichtingen.
• Geen sancties bij niet-beschikbaarheid.
  
  

6. Geen structurele inbedding in de organisatie

Beoordelingspunt
De zelfstandige vervult geen structurele rol binnen de organisatie.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Geen vaste formatierollen.
• Roulatie bij langdurige inzet.
• Geen exclusieve taken die bij personeel horen.
  
  

7. Ondernemersrisico ligt bij de zelfstandige

Beoordelingspunt
De zelfstandige loopt financieel en organisatorisch risico.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Geen doorbetaling bij ziekte.
• Eigen kosten en verzekeringen.
• Contractuele bevestiging van ondernemersrisico.
  
  

Het rechtsvermoeden en het minimumuurtarief

Onderdeel van het wetsvoorstel Wet VBAR is het rechtsvermoeden. Bij een uurtarief onder een bepaalde grens (in het huidige voorstel circa €36 per uur) wordt eerder aangenomen dat sprake kan zijn van een arbeidsovereenkomst.

Belangrijk:

• Het bedrag is nog niet definitief.
• Het tarief is geen zelfstandige toets.
• Ook boven dit tarief blijft de praktijk doorslaggevend.

SamenOntzorgen gebruikt het tarief als signaal, altijd in samenhang met de overige beoordelingspunten.

8. Mogelijkheid tot vervanging

Beoordelingspunt
De zelfstandige kan zich laten vervangen, mits vakinhoudelijk passend.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Vervanging is toegestaan.
• Kwalificaties en registraties worden gecontroleerd.
• Contractueel vastgelegd.
  
  

9. Schriftelijke vastlegging en juiste kwalificatie

Beoordelingspunt
De werkrelatie moet schriftelijk correct zijn vastgelegd.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Juridisch getoetste modelovereenkomsten.
• Regelmatige toetsing van contract én praktijk.
• Aansluiting bij actuele wetgeving en rechtspraak.
  
  

10. Administratie, toezicht en aantoonbaarheid

Beoordelingspunt
Zorginstellingen moeten kunnen aantonen hoe de samenwerking is ingericht.

Hoe SamenOntzorgen dit organiseert

• Centrale registratie van inzet en opdrachtgevers.
• Bewaking van BIG, VOG en verzekeringen.
• Automatische blokkade bij verlopen registraties.
• Periodieke rapportages en overzichten voor zorginstellingen.
• Volledige audittrail voor toezicht en controle.
  
  

Vooruitblik: verschuiving van verantwoordelijkheid

Waar nu vooral de zorginstelling moet aantonen dat geen sprake is van schijnzelfstandigheid, verschuift deze verantwoordelijkheid in nieuwe wetsvoorstellen deels richting de zelfstandige. SamenOntzorgen bereidt zelfstandigen hier nu al op voor door ondernemerschap zichtbaar en aantoonbaar te maken, zonder afhankelijk te worden van politieke onzekerheid.

Wat dit betekent voor zorginstellingen

SamenOntzorgen belooft geen juridische garanties, maar biedt:

• aantoonbare regie;
• ondersteuning bij verantwoordingsplicht;
• flexibiliteit om mee te bewegen met nieuwe wetgeving.
  
  

Kernboodschap

Samenwerken met zzp’ers blijft mogelijk. Maar alleen als het bewust, aantoonbaar en aanpasbaar gebeurt. SamenOntzorgen helpt zorginstellingen én zelfstandigen om die verantwoordelijkheid waar te maken nu en in de toekomst.